Miał 19 lat, gdy zainteresowały go piece i zadał sobie pytanie: jak to działa bez prądu? Dziś - już jako 32-latek - jest zdunem z własną działalnością gospodarczą. Mateusz Dębek buduje nowoczesne piece, startując z dotacją z Powiatowego Urzędu Pracy.
Przez lata dorosłego życia imał się różnych zajęć z mniejszym czy większym powodzeniem. Wielu mieszkańców miasta może go znać, lub co najmniej kojarzyć, bo pracował m.in. jako kierowca, dowożący jadło z kilku szczycieńskich restauracji. Ale wciąż gdzieś z tyłu głowy tkwiły te piece, które go zaintrygowały u progu dorosłości.
Czytałem, uczyłem się, korzystałem z internetu, nawiązywałem kontakty i znajomości z fachowcami w tej dziedzinie - opowiada.
Pierwszy piec stawiał dwa lata temu z doświadczonym kolegą.
- U jednego z sześciu najbardziej znanych w Polsce ornitologów - mówi.
Rok temu uczestniczył w warsztatach, prowadzonych przez Mateusza Miłkowskiego, podobnego mu zduna pasjonata, który porzucił pracę w korporacji i wielkie miasto na rzecz zduństwa i edukacji, prezesa Cechu Zdunów i Kominkarzy, autora książki, uważanej za elementarz zawodu i licznych fachowych publikacji.

Śląski zdun Mateusz Miłkowski zmarł na początku bieżącego roku, ale szczycieński zdun Mateusz zdążył się od niego wiele nauczyć. W końcu poczuł się na tyle mocny tak w teorii, jak i praktyce, że postanowił zamienić pasję w zawód. Zgłosił się do PUP po finansowe wsparcie na rozpoczęcie działalności gospodarczej. Umowę podpisał niedawno, bo w połowie lipca.
Było z tym nieco kłopotów, bo ze wstępnych informacji wynikało, że połowę dotacji mogę przeznaczyć na zakup samochodu, który przy tej pracy jest niezbędny - opowiada. - Później okazało się, że jest inaczej, że samochodu nie kupię i dostałem tylko połowę środków. Kupiłem potrzebne narzędzia, a samochód pożyczyłem od znajomego, na razie na dwa miesiące - dodaje.
Szansa na swój transport jest, bo choć Mateusz to zdun młody i - można powiedzieć - jeszcze niezbyt doświadczony, to umiejętności i wiedzę ma, więc ma też zlecenia.
Pierwsze będę realizował w Łatanej Wielkiej - mówi. - Dom jest ogrzewany elektrycznie, ale przy burzach i wichurach zdarza się, że prądu nie ma. Właścicielka chce więc mieć alternatywne źródło ogrzewania - wyjaśnia.
Ma też budować piece w Działdowie i na Podlasiu - sam albo ze znajomym, innym zdunem. Rozpiętość geograficzna zleceń jest zatem dość duża, nic więc dziwnego, że wciąż jest nieco rozgoryczony dezinformacją w PUP, odnośnie do możliwości zakupu pojazdu. Kto wie, może nie tylko jako środka transportu, ale i… noclegu. Budowa nowego pieca to około 3 tygodnie pracy, a z takiego np. Podlasia nie sposób codziennie wracać do Szczytna i ponownie jechać do pracy.
Nie narzeka jednak za bardzo i optymistycznie patrzy w przyszłość. Twierdzi, że piece ogólnie wracają do łask, więc pracy nie powinno mu zabraknąć (w kraju jest zaledwie około 200 zdunów - przyp. red.). Na razie jest kawalerem, bez żony i dzieci, ale patrząc perspektywicznie, wolałby pracować bliżej Szczytna. Wolny czas poświęca muzyce, jego ulubionym instrumentem jest perkusja, na której zresztą sam z upodobaniem grywa.
Tym, którzy w życiu zetknęli się ze służącymi do ogrzewania piecami, najczęściej kojarzą się one z obłożonym kaflami pokojowym “meblem”, gorącym, gdy się w nim napali, i oddającym to ciepło pomieszczeniu. Serce pieca tkwi jednak w jego wnętrzu i to ono jest podstawą zduńskiej działalności. W środku bowiem to system kanałów, w których nagrzane powietrze krąży, oddając ciepło w pożądany sposób i w pożądanym czasie.
- Trzeba go tak zbudować, żeby jak najdłużej grzał i zużywał jak najmniej drewna czy węgla - mówi Mateusz Dębek. - Ale to efekt, który zależy od wielu czynników, te - od rodzaju pieca, a jest ich sporo i np. ogrzewanej powierzchni. Trzeba to wszystko obliczyć, zaplanować, wybrać miejsce, gdzie piec ma stanąć, by ogrzewał cały dom, a tak się je teraz właśnie buduje.
A kafle, z którymi laikom piec najczęściej się kojarzy?
- Właściwie są zbędne - tłumaczy Mateusz. - Piec to głównie zbudowany z cegły szamotowej zamknięty mur, a najważniejsze jest to, co jest w tym murze ukryte. Kafle to jedynie ozdoba, dość kosztowna zresztą. Ale, oczywiście, jeśli klient sobie tego zażyczy, obuduję piec kaflami. Też potrafię - dodaje z uśmiechem.
Dla większego zasięgu i rozgłosu “świeży” zdun zaistniał już w internecie. Na stronie: mazurskiepiece.pl można zobaczyć fotografie ciekawych konstrukcji.
- To na razie dzieła znajomych zdunów - przyznaje. - Ale też mogę takie budować. Mam nadzieję, że niedługo zamieszczę tam też zdjęcia moich własnych zduńskich dzieł.
Szkoda tylko, że taki człowiek został patronem tej placówki. Najpierw gmina powinna go rozliczyć z subwencji którą pobierał na dzieci które fikcyjnie były przypisane do tej placówki. Nie mówiąc już o innych wyskokach Pana Andrzeja. Jakie społeczeństwo, gmina to i taki patron. Dobrze, że jeszcze szkoła nie została nazwana imieniem proboszcza, bo przecież on jest też zasłużony uczy w szkole.
Kuratorium
2026-02-11 13:58:40
Czy uwzględnicie wreszcie Kamionek
Kris
2026-02-11 01:42:29
Jak to co będzie z Łąką Dymerska? Nazwa ja Kępą Dymerska
Romek
2026-02-10 20:43:24
A co będzie z odcinkiem koło Łąk Dymerskich ? Tam dopiero jest zła nawierzchnia. Z asfaltu wystają kępa za kępą. Lepiej by było, aby tam nawierzchnię wymienić, bo ktoś se zrobi krzywdę i zarządca będzie płacił odszkodowanie. Ja wiem, że koło Szczytna jest większy ruch i przy okazji pan starosta z radnymi może się pokazać że coś jest robione, ale tam też jest jeżdżone. Krystian
Rowerzysta
2026-02-09 11:12:40
Zwięźlnie, merytorycznie i wszystko jasne
Czytelnik
2026-02-09 08:57:37
Oj nie lubisz Pana Krzysztofa, odpuść i nie zaczepiaj emeryta, z tym płaczem i odśnieżaniem to przegiąłeś
Do ,, Uczestnika ruchu\"
2026-02-08 11:42:17
No i gitara, teraz proszę nałożyć większe opłaty dzikim śmieciarzom, którzy podjeżdżają samochodami na blokowiska, i pozbywają się swoich śnieci za darmo. Jeżeli nikt z tym nic nie zrobi, to czemu mam i ja płacić?
nikoś
2026-02-08 11:28:58
Skoro każda donacja ma znaczenie, to dlaczego zlikwidowano w Szczytnie punkt szpitalu, w którym tę krew pobierano? Nie opłacało się? Nie dosyć że ludzie honorowo, ZA DARMO oddają własną krew, to jeszcze mają do Olsztyna jeździć, albo na autobus czekać. Wolę już moją krew sprzedać, niż dopłacać za to, że chcę za darmo ją oddać.
nikoś
2026-02-08 11:23:49
Na przytwierdzonej tablicy pamiątkowej S.P. Andrzeja błędnie podano datę: jest 6 luty, a powinno być 6 lutego. To prawie tak jakby napisano 6 lótego, zamiast 6 lutego.
Krzysztof Pawłowicz
2026-02-07 15:48:34
Panie Klasyk, idź pan i zobacz czy nie jesteś przypadkiem w lesie i grzybków nie szukasz, co?
mareczek
2026-02-06 15:29:19